Romanya mutfağı, ağırlıklı olarak Balkanlar’daki Türk ve Macar yemek kültürleri ile Doğu ve Orta Avrupa mutfaklarından etkilenmiştir. Doğu Ortodoks Kilisesinin etkilerini de yansıtıyor Rumen mutfağı.
Kahvantıda domates, beyaz peynir yiyebileceğiniz nadir ülkelerden.
Sabahları ve gün boyu fırınlarda çeşit çeşit börek var, Romanya’da gün boyu insanların sıraya girdiği tek mekan fırın olabilir, gün boyu Luca’nın önünde sıra var ve oturma yeri yok, insanlar böreklerini aldıktan sonra hızlı hızlı yürürken yemek yiyorlar.
Luca ve Fornetti en bilinen fırınlardan.
Romanya yöresel yemekleri arasında Osmanlı İmparatorluğundan gelen Ciorba de burta – işkembe çorbası , Chiftele- köfte, bir Rumen ve Moldova yemeği olan Borş de Burechiuşe var.
Ana yemek olarak da börek yaygın olarak yeniyor – Plăcinte cu brânză dulce.
Romanya’da tip konusu çok önemli, herkes bu konuda çok ciddi, her fişin altında belirtiyorlar ve spesifik olarak sizle ilgilenen kişi soruyor ;
- Total bedelin %12’si ideal tip,
- Bazı lüks mekanlarda size sormadan bacşiş (bahşiş) %6-10 arasında eklenebiliyor.
- Total bedelin %10’u iyi , %12 çok iyi, %15 mükemmel olarak geçiyor.
- Her fişin en alt kısmında yüzdelik ve karşılık geldiği para yazar, size ne kadar tip vermek istediğinizi sorarlar normalde Rumenler çok sıcak insanlar ama hiç tip vermek istemediğinizi söylediğinizde o kişi büyük ihtimalle size bir daha bir kelime etmeyecektir. O yüzden imkanınız varsa olabildiğince tip vermeye çalışın.
- Tip konusunda Romanya kadar katı şekilde istenilen bir yer gördüm mü emin değilim.
Su konusunda zorluk çekmemek adına, üzerinde plata yazan sular no sparkling yani mineralsiz bildiğimiz normal su. En iyi su markaları da bence Aqua Carpatica, Borsec de içebilirsiniz.
Rumen Çorbaları
- Ciorba: Çorba.
- Ciorba de fasole : fasülye çorbası
- Ciorbă Radautean (Radauti Soup)
- Ciorba de burta :İşkembe çorbası
- Ciorbe de vacuta Beef çorbası
- Ciorba Radautean (Radauti Soup) –ekşi kremalı tavuk çorbası
- Ciorbă de cartofi: Patates çorbası.
- Ciorbă de sfeclă: Borç çorbası
- Ciorbă de ciocănele: Domuz bacağı çorbası
Rumen yemekleri
Denediğime çok pişman olduğum Sarmale cu mamaliguta si afumatura Sarmale ve Mamalika dan bahsedelim lahana sarmasının içine çok yoğun domuz eti konularak yapılıyor, lahanası turşu gibi ağır kokuyor, Mamalika’da da bir tat yok, o yüzden kimseye tavsiye etmiyorum.
- Sarmale -Lahana sarması, domuz etinden yapılıyor ve yanında mamaliga ile servis ediliyor.
- Ardei umpluti: Biber dolması
- Mamalika, Romanya, Moldova, Çeçenya, Gürcistan, Türkiye ve Ukrayna’nın bazı bölgelerinde mısır unundan yapılan bir yulaf lapasıdır. İtalya, İsviçre, Slovenya ve Hırvatistan’da polenta adı ile bilinmektedir. Pilav niyetine yenen bir yemek. Irmik kıvamında öğütülmüş mısır gibi düşünebilirsiniz.
- Salata de Vinete – patlıcan salataası
- Tochitura : güveç
- Balmos – Romanian Cheese Polenta
- Chiftele: Domuz kıymasının patates püresi ve baharatlarla karıştırılıp, kızgın yağda kızartılmasıyla yapılan köftedir. Chiftele, yanında pilav veya patates püresiyle servis edilir.
- Mici- köfte
- Cighiri
- Fasole cu carnati, biz nasıl kurufasülyeye sucuk koyuyorsak, Romanya’da sosisli fasulye yemeği var.
- Drob de miel kuzu sakatatı, yeşil soğan, yumurta suya veya süte batırılmış ekmekten oluşan geleneksel bir Rumen yemeği.
- Carnati : Sucuk bol sarımsaklı ve bağırsağa doldurularak yapılıyor, ama domuz etinden.
- Mititei: Adana kebabı benzeri bir yiyecek, domuz etinden yapılır.
- Saramură: Izgara ya da kızartılmış balık yemeği.
- Tochitura moldoveneasca : Moldova güveci
- Clatite Braşovence : Mantarlı krep; galeta unuyla kaplanarak kızartılan kreplerin içerisine soğan, mantar, biber ekleniyor.
Rumen Aperatifleri & Gustari (Starters)
- Platou Traditional Transilvania; caltabos, telemea de vaca , branza de burduf (bellows cheese), urda cheese.
- Langoşi : pişi, bir Makedonya pişisi olmasa da gayet iyi. Langoş cu smantana ve cascavallısını deneyin.
- Zacusca : ezme çeşidi, kızarmış patlıcan, kırmızı biber, salça ve soğan, tuz, karabiber ve defne yaprağından yapılıyor tadı çok güzel bizim damak tadımıza çok yatkın.
- Salata de vinete : Közlenmiş patlıcan salatası
- Ceapa si maioneza : domates, soğan ve mayonez içeren patlıcan salatası, ben şahsen Zakuska ve Ceapa si maioneza’yı seviyorum.
- Fasole Batuta : fasulye ve soğan ile hazırlanan bir meze, macun.
- Muraturi :Turşu
- Piperchi : Biberlerin domates, peynir, adaçayı, kekik, dereotu ile pişirilmesiyle yaptıkları meze
- Jumari: Tütsülenmiş domuz pastırması
- Bükreş’in yöresel peyniri olarak bilinen Branza lui Voda
Rumen Tatlıları & Hamurişi
- Joffre Cake, Joffre pastası, I. Dünya Savaşı’ndan kısa bir süre sonra Fransız Mareşal Joseph Joffre’nin ziyareti onuruna Bükreş’in Casa Capșa restoranında yaratılmış, çikolatalı ganajla doldurulmuş ve çikolatalı kremayla ile süslenmiş kek.
- Vargabeles
- Sweet Polenta Cake
- Julfa with hemp mousse
- Placinta cu urda : lorlu tatlı börek
- Placinta cu ciocolata : çikolatalı börek
- Placinta cu mere – Elmalı turta
- Salam De Biscuiti Romanian kurabiye, kakao ve aroma vermesi için az rum eklenen bizim de rumsuz versiyonuna alışkın olduğumuz tatlı.
- Papanaşi with sour cream and jam, Romen ve Moldova mutfağında yapılan geleneksel kızartılmış veya haşlanmış hamur işidir, profiterola benzer. Tepesinde küçük bir küre olacak şekilde yapılır. Genellikle urdă gibi yumuşak bir peynirle doldurulur. Papanaşi, üzerine ekşi krema ile ve ekşi reçel dökülerek servis edilir.
- Gogoşi – donut
- Pavlova – beze
- Savarine
- Mucenici: Ballı ve fındıklı hamur tatlısı.
- Amandine– yöresel çikolatalı kek
- Covrigi :simit
- Poale-n Brau: poğaça
- Gogoşi
- Merdenea cu branza
- Scovergi : Bükreş’te Scovergaria Micai’de yemelisiniz.
Romanya İçki Kültürü
Crama , şarap mahzeni demek.
Rumen biraları
Bere la sticla : Bottled beer, Bere la halba : Draught beer
- Ursus , bizim favori lokal biramız latincede Ursus bira demek.
- Ciuc Premium
- Azuga
- Timisoreana
- İtalyan ve Çek biralarını çokca Romanya’da görürsünüz, Kozel Premium/Dark ve Peroni Nastro gibi.
Traditional Romanian Drinks
- Palinka : Bran quince/apricot/pear palinka : ayva,kayısı,armut palinka
- Tuica: Erikten yapılan Romanya’nın milli içkisi. Alkol oranı genelde %40–45, ama %65’e kadar çıkıyor. Vişinata Bran : kirazlı, Afinata Bran : yabanmersini, Caisata Bran kayısılı
Melis 